Nhiều người nghĩ tự làm đậu phụ cần cả một bộ đồ nghề. Thực ra chỉ có hai thứ là không thay thế được, còn lại đều có sẵn trong bếp thường.
Bài này nói rõ thứ nào cần và thứ nào không.
Thứ không thay thế được
Máy xay đủ khoẻ. Thứ thứ nhất.
Máy yếu thì xay lâu và không mịn. Ảnh hưởng mọi món.
Công suất từ năm trăm oát trở lên. Mức tối thiểu.
Máy sinh tố thường là đủ. Không cần máy chuyên.
Túi lọc vải. Thứ thứ hai.
Vải màn gấp đôi thay được. Nhưng vắt khó hơn.
Rây kim loại không thay được túi. Lỗ quá to.
Nồi đáy dày. Thứ thứ ba.
Nồi mỏng là khét chắc chắn. Với sữa đậu nành.
Ba thứ đó là cốt lõi. Còn lại thay được.
Tổng chi phí không lớn. Nếu đã có máy xay.
Túi lọc dùng được nhiều năm. Nếu giặt đúng.
Nồi đáy dày dùng cho mọi việc khác. Không phải mua riêng.
Có ba thứ này là làm được đậu phụ, sữa hạt, tàu hũ ky và tào phớ, tức gần hết nhóm món đậu. Rất ít đầu tư.
Thứ thay thế được bằng đồ có sẵn
Khuôn ép đậu phụ. Hộp nhựa đục lỗ thay được.
Rổ nhựa lót vải cũng được. Cách đơn giản nhất.
Vật nặng để ép. Nồi nước hoặc chai nước.
Nhiệt kế nấu ăn. Ước lượng bằng tay được.
Nhưng có thì chính xác hơn. Nhất là với tào phớ.
Cân nhà bếp. Cốc đong thay được.
Muôi gỗ. Muôi nhựa cũng được.
Khay sấy. Khay lò thường dùng được.
Máy sấy thực phẩm. Lò nướng thay được.
Cối giã. Máy xay hoặc cán chai.
Nồi đất. Chảo gang thay được.
Vỉ tre nén dưa. Đĩa sứ úp xuống.
Phễu. Cắt chai nhựa.
Đừng mua trọn bộ ngay từ đầu, làm vài tháng rồi mới biết mình thật sự thiếu gì. Mua dần theo nhu cầu.
Nên mua thêm khi nào
Mua khuôn thật khi làm đều. Từ tuần thứ tư.
Khuôn gỗ cho bìa đậu đẹp. Và thoát nước tốt.
Khuôn nhựa rẻ hơn. Cũng dùng được.
Mua nhiệt kế khi bắt đầu làm tào phớ. Rất cần chính xác.
Mua máy sấy khi sấy nhiều. Nấm và rau củ.
Mua thêm túi lọc dự phòng. Một cái đang giặt.
Mua hũ thuỷ tinh nhiều cỡ. Dùng cho mọi thứ.
Mua cân điện tử. Rẻ và rất tiện.
Mua máy xay khoẻ hơn khi máy cũ ì. Không mua trước.
Mua nồi đất nhỏ cho kho quẹt. Không bắt buộc.
Không mua máy làm sữa hạt chuyên dụng. Chỉ làm một việc.
Không mua bộ dụng cụ trọn gói. Thừa nhiều món.
Ghi lại thứ mình hay ước có. Rồi mua thứ đó.
Cách mua đúng là đợi tới khi thật sự thấy thiếu, chứ không phải mua trước để chuẩn bị. Tiết kiệm và không bừa bộn.
Giữ túi lọc bền
Rửa ngay sau khi dùng. Quan trọng nhất.
Để khô là bã bám cứng. Rất khó rửa.
Lộn mặt trong ra. Rửa kỹ hơn.
Rửa nước lạnh trước. Nước nóng làm protein bám chặt.
Rồi mới rửa nước ấm. Đúng thứ tự.
Không dùng nước rửa chén mạnh. Bám mùi.
Dùng ít xà phòng dịu. Xả thật kỹ.
Luộc túi mỗi tháng. Diệt khuẩn.
Phơi khô hoàn toàn. Trước khi cất.
Phơi nắng càng tốt. Diệt khuẩn tự nhiên.
Không cất khi còn ẩm. Mốc.
Cất nơi thoáng. Không gói kín.
Thay túi khi thấy ố vàng không sạch. Hoặc rách.
Một túi lọc rửa đúng dùng được nhiều năm, rửa sai thì hai tháng đã phải bỏ. Chỉ là thói quen rửa ngay.
Vệ sinh dụng cụ chung
Máy xay tháo rời rửa từng phần. Cặn bám ở gioăng.
Xay nước xà phòng loãng. Rửa nhanh.
Rồi tháo ra rửa kỹ. Không bỏ bước.
Lưỡi dao phải khô. Tránh gỉ.
Nồi đáy dày ngâm nước ngay. Nếu có cháy.
Không cạo nồi bằng đồ kim loại. Xước lớp chống dính.
Khuôn gỗ rửa nước lạnh. Không ngâm lâu.
Phơi khuôn gỗ nơi thoáng. Tránh mốc.
Hũ thuỷ tinh tráng nước sôi. Trước mỗi lần dùng.
Thớt riêng cho đồ chay. Nếu nhà ăn cả mặn.
Khăn xô giặt riêng. Không giặt chung khăn lau.
Thay khăn xô định kỳ. Ba tháng.
Kiểm gioăng cao su. Hay mốc ở kẽ.
Dụng cụ sạch là điều kiện của mọi món lên men, và cũng là thứ quyết định hạn dùng của mọi món khác. Không có ngoại lệ.
Sắp xếp bếp cho tiện
Để dụng cụ hay dùng ở chỗ dễ lấy. Bớt rào cản.
Túi lọc treo gần bồn rửa. Rửa ngay được.
Khuôn ép cất cùng vật nặng. Một chỗ.
Hũ thuỷ tinh xếp theo cỡ. Dễ tìm.
Nguyên liệu khô để một kệ. Có nhãn.
Gia vị lên men để một kệ. Chao, tương, giấm.
Ghi ngày lên mọi hũ. Thói quen.
Một cây bút dạ để sẵn. Cạnh kệ hũ.
Một cuốn sổ bếp. Ghi tỉ lệ và kết quả.
Sổ quan trọng hơn người ta nghĩ. Không nhớ nổi mọi tỉ lệ.
Dọn kệ ba tháng một lần. Bỏ thứ quá hạn.
Kiểm tra tồn kho trước khi đi chợ. Tránh mua trùng.
Dán danh sách cần mua lên tủ lạnh. Ghi ngay khi hết.
Bếp gọn thì việc tự làm trở thành thói quen, bếp bừa thì lần nào cũng thấy ngại. Đầu tư vào sắp xếp.
Lỗi hay gặp
Mua trọn bộ dụng cụ ngay từ đầu. Thừa nhiều.
Mua máy chuyên dụng quá sớm. Ít dùng.
Dùng nồi mỏng nấu sữa đậu. Khét.
Dùng rây thay túi lọc. Lọc không sạch.
Không rửa túi lọc ngay. Bám cứng.
Rửa túi bằng nước nóng trước. Protein bám chặt.
Cất túi khi còn ẩm. Mốc.
Không tháo rời máy xay khi rửa. Cặn ở gioăng.
Ngâm khuôn gỗ lâu trong nước. Nứt và mốc.
Không tiệt trùng hũ. Món nhanh hỏng.
Dùng chung thớt với đồ mặn. Nhiễm chéo.
Không ghi ngày lên hũ. Quên.
Không ghi sổ tỉ lệ. Lần nào cũng mò lại.
Dụng cụ không phải rào cản của bếp chay tự làm, rào cản thật là thói quen rửa và ghi chép. Hai việc không tốn tiền.
