Hũ ruốc nấm hay hũ muối mè tự làm là món quà được ưa thích, nhất là dịp lễ. Nhưng cho đi thức ăn tự làm có trách nhiệm riêng.
Đóng gói và ghi nhãn là phần không được bỏ qua.
Món nào hợp làm quà
Chà bông nấm. Để được lâu.
Ruốc mít. Cùng nhóm.
Muối mè và muối đậu. Rất phổ biến.
Muối ớt sả. Nhiều người thích.
Tương ớt tự làm. Hũ nhỏ.
Nấm khô sấy. Túi hoặc hũ.
Trà thảo mộc phơi. Nhẹ và gọn.
Chao đã ủ đủ. Nếu người nhận quen ăn.
Dưa muối thì khó vận chuyển. Chỉ tặng gần.
Kho quẹt để được ngắn. Tặng người ở gần.
Sữa hạt thì không tặng được. Hỏng nhanh.
Chả lụa đông lạnh tặng được. Nếu giao nhanh.
Chọn món để được ít nhất hai tuần. Nguyên tắc chung.
Món khô và món mặn là hai nhóm an toàn nhất để tặng, còn lại nên cân nhắc kỹ. Chọn theo hạn dùng.
Chọn hũ và đóng gói
Hũ thuỷ tinh có nắp vặn. Tốt nhất.
Hũ nhỏ hai trăm gram. Cỡ quà vừa.
Tiệt trùng hũ trước. Luộc hoặc tráng nước sôi.
Để khô hoàn toàn. Trước khi cho vào.
Không dùng hũ đã đựng thứ khác. Ám mùi.
Nắp phải kín. Kiểm bằng cách úp ngược.
Không đổ đầy tới miệng. Chừa hai phân.
Lau sạch mép hũ. Trước khi đậy.
Bọc miệng hũ bằng vải. Cho đẹp.
Buộc dây đay. Kiểu quà bếp.
Lót giấy khi đóng thùng. Chống vỡ.
Túi vải cho đồ khô. Nhẹ hơn.
Không dùng túi nilon cho đồ ẩm. Đọng hơi.
Hũ thuỷ tinh tiệt trùng và nắp kín là hai thứ không được tiết kiệm, còn trang trí thì tuỳ ý. Ưu tiên đúng chỗ.
Ghi nhãn đầy đủ
Tên món. Rõ ràng.
Ngày làm. Không phải ngày tặng.
Hạn dùng. Ước lượng thật.
Toàn bộ thành phần. Không bỏ sót.
Ghi rõ có đậu phộng hay không. Dị ứng phổ biến nhất.
Ghi rõ có mè hay không. Cũng phổ biến.
Ghi rõ có đậu nành. Nhiều người dị ứng.
Ghi rõ có gluten. Mì căn.
Ghi cách bảo quản. Ngăn mát hay để ngoài.
Ghi độ mặn nếu rất mặn. Như kho quẹt.
Ghi độ cay nếu cay. Người không ăn được cần biết.
Viết tay cũng được. Miễn rõ.
Dán nhãn chắc chắn. Không rơi.
Ghi nhãn đầy đủ là phần quan trọng nhất của quà thức ăn, và cũng là phần hay bị làm qua loa nhất. Dành năm phút.
Trách nhiệm khi cho thức ăn
Hỏi người nhận có dị ứng gì. Trước khi làm.
Hỏi có ăn được cay không. Tránh phí.
Hỏi có kiêng gì không. Hành tỏi chẳng hạn.
Nhiều người ăn chay kiêng ngũ vị tân. Hỏi cho chắc.
Không tặng đồ lên men cho người lạ. Rủi ro cao hơn.
Không tặng đồ đã để lâu. Dù còn hạn.
Nói rõ đây là đồ tự làm tại nhà. Không phải sản phẩm thương mại.
Không khẳng định lợi ích sức khoẻ. Không phải chuyên môn.
Không bán khi chưa có giấy phép. Cho tặng thì khác.
Vệ sinh tuyệt đối khi làm quà. Cao hơn làm cho nhà mình.
Không làm khi đang ốm. Nguyên tắc cơ bản.
Giao nhanh. Không để qua nhiều ngày.
Nhắc người nhận cách bảo quản. Một câu là đủ.
Cho đi thức ăn tự làm là chuyện vui, nhưng người nhận đặt niềm tin vào mình nên phải cẩn thận hơn bình thường. Nghĩ cho họ.
Gói quà dịp lễ
Rằm tháng bảy là dịp chính. Nhiều người ăn chay.
Tết cũng rất hợp. Quà bếp được ưa.
Gói ba bốn món thành bộ. Trông đầy đặn.
Một hũ ruốc, một hũ muối, một gói nấm khô. Bộ cân đối.
Cho vào giỏ tre hoặc hộp giấy. Đẹp và thân thiện.
Lót giấy vụn. Chống va đập.
Kèm một thiệp nhỏ. Ghi vài dòng.
Ghi cách dùng gợi ý. Người nhận biết ăn thế nào.
Không cần bao bì cầu kỳ. Quà bếp vốn mộc.
Làm trước vài ngày. Đừng làm gấp.
Tính số lượng từ sớm. Dịp lễ rất bận.
Chuẩn bị hũ và nhãn trước. Khâu mất thời gian.
Nhờ người nhà cùng dán nhãn. Chia việc.
Một bộ quà bếp tự làm có giá trị ở chỗ người tặng bỏ công, nên không cần bao bì đắt tiền. Mộc mạc là được.
Nếu muốn làm để bán
Cho tặng và bán là hai chuyện khác nhau. Về pháp lý.
Bán thực phẩm cần giấy phép. Tìm hiểu quy định.
Cần cơ sở đạt điều kiện vệ sinh. Không phải bếp nhà.
Cần công bố sản phẩm. Với một số nhóm hàng.
Nhãn thương mại có quy định riêng. Khác nhãn quà tặng.
Không nêu công dụng chữa bệnh. Bị cấm.
Hạn dùng phải có căn cứ. Không ước lượng.
Cần kiểm nghiệm với một số mặt hàng. Tuỳ loại.
Hỏi cơ quan quản lý địa phương. Nguồn chính xác nhất.
Đừng bắt đầu bán trước khi tìm hiểu. Rủi ro thật.
Bắt đầu nhỏ và đúng quy định. Bền hơn.
Ghi chép quy trình từ đầu. Sau này cần.
Không lấy kinh nghiệm bếp nhà làm chuẩn thương mại. Hai việc khác nhau.
Bài này chỉ nói về quà tặng, còn chuyện bán hàng thì phải hỏi cơ quan chức năng chứ không tra trên mạng. Nói cho rõ ranh giới.
Lỗi hay gặp
Hũ chưa tiệt trùng. Mốc sớm.
Hũ chưa khô. Cùng hậu quả.
Đóng gói khi món còn ấm. Đọng hơi.
Không ghi ngày làm. Người nhận không biết.
Không ghi thành phần. Rủi ro dị ứng.
Quên ghi có đậu phộng. Lỗi nghiêm trọng nhất.
Tặng món để được ngắn cho người ở xa. Hỏng trên đường.
Đổ đầy tới miệng hũ. Tràn khi vận chuyển.
Nắp không kín. Rò rỉ.
Không lót chống va đập. Vỡ hũ.
Tặng đồ đã mở nắp. Không nên.
Không hỏi người nhận kiêng gì. Quà thành phí.
Làm gấp trong đêm trước. Dễ ẩu ở khâu vệ sinh.
Ghi nhãn đầy đủ tốn năm phút nhưng là thứ phân biệt một món quà tử tế với một rủi ro cho người nhận. Đừng bỏ qua.
